In de zondagse estafette-rubriek ‘Bericht uit…’ belichten columnisten uit de Caribische delen van het Koninkrijk bij toerbeurt de kanten van hun eiland waarvan zij vinden dat die de aandacht van alle koninkrijksburgers verdienen. Vandaag komt het bericht uit Sint Eustatius.
Een plek onder de zon
Door Elaine Marchena
“Een eigen huis, een plek onder de zon …”, het refrein van het bekende nummer waarmee zanger René Froger eind jaren 80 doorbrak, is niet alleen een lekkere meezinger. Voor velen, ook op Statia, staat een eigen huis bovenaan het wensenlijstje. Zelf heb ik me vaak afgevraagd waarom relatief veel mensen hier in van die ongezellig ogende huizen wonen die nooit gepleisterd of geverfd zijn, vaak ook zonder omheining en andere details die van een woning een echt thuis maken. Ondertussen begrijp ik dat dit voor velen de enige manier is om zich die felbegeerde eigen stulp te kunnen permitteren.
Want een hypotheek aanvragen en krijgen bij de Maduro & Curiel’s Bank Bonaire is – net als bij hun voorganger de Windward Islands Bank – ongeveer net zo gemakkelijk als de hoofdprijs in een loterij winnen. Allereerst moet je het geluk hebben dat het überhaupt tot een afspraak komt. Ik ken verschillende mensen die daar nog steeds op wachten. En als je doordringt tot de juiste employee en je hebt alle verlangde papieren aangeleverd, dan lukt het velen niet om het benodigde engelengeduld op te brengen en rustig enkele maanden tot een half jaar te wachten op een reactie van Bo banko amigu.
Voor diegenen die uiteindelijk voor een hypotheek in aanmerking blijken te komen, volgt dan nog een verrassing: de aangeboden hypotheek baseert zich op de executiewaarde van het object. De aankoop van een huis is daardoor alleen weggelegd voor kopers die het verschil tussen de executie- en marktwaarde (vraagprijs) uit eigen middelen kunnen ophoesten.
Niet verwonderlijk dus dat Statianen er liever voor kiezen hun wensdroom met eigen spaargeld waar te maken. Beginnend met de aankoop van een stuk grond, waarop men – vaak met de inzet van handige familieleden en vrienden – een gebouw construeert om in te gaan wonen, terwijl er wordt doorgespaard voor de volgende stappen zoals een uitbreiding, een porch, het stucwerk, een mooi kleurtje, de omheining etc. Dat kan alleen wel jaren duren, bij sommigen komt het er zelfs nooit meer van. Tsja, dingen lopen soms nou eenmaal anders dan voorzien.
De Centrale Hypotheekbank (CHB), gevestigd op Curaçao, biedt volgens hun website ook hypotheken aan voor inwoners van Sint Eustatius. Maar het is onduidelijk of er momenteel een lokale contactpersoon is. Aanvragen kan in ieder geval online of door fysiek naar het kantoor op Curaçao te reizen. De ervaringen met dit instituut zijn wisselend; in ieder geval ook hier weer veel bureaucratie en rompslomp.
De Hypotheek Garantie Bonaire (HGB) pilot, in 2021 gestart, leek een lichtpuntje te bieden, wederom wel voor de zeer geduldigen onder ons.
Deze samenwerking tussen de stichting Waarborgfonds Eigen Woningen, de Nationale Hypotheek Garantie en de MCB Bank Bonaire maakt het nu voor Bonaireanen onder meer mogelijk een hypotheek af te sluiten voor het volledige aankoopbedrag, sinds april 2024 tot maximaal $305.000. Puntje van aandacht is dat deze regeling alleen geldt voor de aankoop van een bestaande of nieuwbouwwoning. Dus niet voor de financiering van zelfbouw of zaken zoals de aankoop van een terrein of een uitbreiding.
Na de evaluatie in 2026 wordt beslist of er ook een Statiaanse variant komt van deze pilot, die primair bedoeld is om de doorstroom vanuit sociale huisvesting naar koopwoningen te stimuleren.
En toen verscheen recent in de media het bericht dat de ING Bank overweegt om op Sint Eustatius een kantoor te openen. Hoe mooi zou dat niet zijn… Zeker als deze bank ook hypotheken zou gaan aanbieden! Misschien zelfs wel te combineren met een hypotheekgarantie en dan niet in de vorm van een ongewisse pilot? En wellicht behoort samenwerking met de MCB Bonaire ook tot de mogelijkheden.
Advies aan de ING zou dan wel zijn om te investeren in een flinke voorraad peper, om … je weet wel.