De Eilandsraad van Bonaire oogt als een stilleven van de legendarische Bob Ross, bij leven slaapverwekkender dan een dubbele dosis Rohypnol. De dorpspolitici tot wie het maar niet wil doordringen dat ze er zijn om de bevolking te dienen en niet andersom, hebben weinig om over naar huis te schrijven. Behalve dan – met dank aan hun reisverslaving – ansichtkaarten. Maar nu gaan ze zo maar de geschiedenis in als uitlokkers van een memorabel parlementair ongeluk: De Raad van State ziet in de wijze waarop de Tweede Kamer zich door de Eilandsraad heeft laten misleiden het Belastingplan 2025 voor Caribisch Nederland last minute op zijn kop te zetten een schoolvoorbeeld van hoe het niet moet. Dat valt op te maken uit het advies over de wetgevingskwaliteit van amendementen dat de Raad deze week naar de Tweede en Eerste Kamer stuurde.
Ter achtergrond: De Eilandsraadsleden liepen maandenlang met de vasthoudendheid van Jehova’s getuigen de strandslippers uit het vuur om te voorkomen dat materieel ruim bedeelde – veelal geïmporteerde – inwoners van Bonaire een ietsepietsie meer belasting zouden moeten dokken. Dat daarvoor juist eilanders met het minimumloon of een karige ouderdomsuitkering die rantsoenerend het einde van de maand proberen te halen, letterlijk de rekening moesten betalen kon de politieke elite niet boeien. Minister van Financiën Van Heinen (nota bene een onvervalste VVD’er) begreep niets van zulke hartvochtigheid. De kloof tussen rijk en arm op Bonaire is al asociaal groot, zelfs het grootste van het hele Koninkrijk.
Dus verplaatsten de lobbyisten zich van het ministerie naar het Kamergebouw waar ze gehoor vonden bij de ChristenUnie. De al te goedgelovige fractie liet zich gevoed met desinformatie uit Kralendijk manipuleren tot het indienen van een amendement dat het mede dankzij de steun van o.a. de PVV haalde. In de Hollandse enclaves op het voor vermogenden toch al belastingvriendelijke flamingo-eiland ging de vlag uit, bij de minima de hand op de nog legere knip.
Nadat het tot de indieners van het amendement doordrong dat zij de meest kwetsbaren nog dieper het armoedemoeras in duwden, werd haastje-repje een motie in elkaar getimmerd om het dreigende onheil af te wenden. Lesstof voor bestaande en toekomstige parlementariërs, vindt de Raad van State, die de Kamerleden op het hart drukt om niet onder tijdsdruk amendementen in te dienen zonder de consequenties te doordenken voor samenleving en burgers.
“Dat het voorgaande niet slechts een denkbeeldig risico is, bleek onder meer bij het Belastingplan BES-eilanden 2025. De Afdeling advisering ontving ter advisering een novelle op dat voorstel, waarbij een aangenomen amendement weer werd teruggedraaid, omdat het ongewenste uitkomsten had voor lagere inkomens”, staat te lezen in het advies. Kadushi heeft niet de illusie dat de boosdoeners zich iets van deze twijfelachtige eer aantrekken. Die zijn te druk met de dagen af te tellen voor het volgende tripje.
Dat ook weldoordachte ingrepen in belastingwetgeving ongewenste uitkomsten voor lagere inkomens kunnen hebben, kwam deze week aan het licht op Aruba. Na de verloren verkiezingen bekonkel foezelden de in demissionaire staat verkerende minpres Wever-Croes en minfin Maduro hoe zij hun opvolgers een gemene hak konden zetten. Uit nijd werd per Trumpiaans decreet (buiten de Staten om) een belastingverlaging doorgevoerd waarvan overigens de hoogste inkomens het meest profiteren. Een maatregel waardoor de landskas jaarlijks 50 miljoen gulden misloopt en het inmiddels aangetreden kabinet Eman-Croes geen budget heeft om de ouderdomsuitkeringen zoals het wil naar een menswaardig niveau te tillen. De Arubaanse bevolking is door Madame Evelyna – die in haar dagelijkse tsunami aan Facebookposts de indruk wekt te denken nog steeds premier te zijn – van nog eens tien miljoen beroofd door het saboteren van de Rijkswet Aruba financieel toezicht.
Toch mogen inwoners van het Caribische deel van het Koninkrijk in hun handjes knijpen met hun politici en bestuurders die er niks van bakken. Het kan namelijk altijd erger, veel erger. Kijk maar naar het moederland, waar surrogaat-ministers en met klapvee gevulde coalitiefracties zonder een spoortje gêne knipmessen voor een kwartet machtsdronken partijleiders die in Haagse achterkamertjes bekokstoven hoe het land te slopen.
Hoewel de r uit de maand is, bivakkeert de komende week half politiek Den Haag op de eilanden. Mocht u een vreemde snuiter zien rondrennen die beweert minister-president van Nederland te zijn, weet dan dat u de duurst betaalde loopjongen van het Koninkrijk voor u heeft.
Kadushi is het buitenbeentje van DossierKoninkrijksrelaties.nl: een stekelige rubriek die soms wel eens ‘au’ kan doen.