“Neem van mij aan: Nederlanders zijn hypocriet”. Aldus de nestor van de Caribische politiek. Als iemand het kan weten, is het wel de Statiaanse politicus Clyde van Putten. “Ik heb er al meer dan veertig jaar mee te maken”, hield hij zijn collega-eilandsraadsleden onlangs voor. Hoe groot zijn gelijk is, werd deze week pijnlijk duidelijk. Want, beste koninkrijksburgers, uw staatshoofd heeft het by far weerzinwekkendste mens van dit tijdperk uitgenodigd voor – “We gaan er samen een heel mooie avond van maken” – een etentje bij hem en zijn ega thuis. Het is jammer dat in 2020 zowel in Europees als Caribisch Nederland het verbod op majesteitsschennis is afgeschaft. Anders had Kadushi graag een gooi gedaan naar de maximale straf.
Het is verbazingwekkend hoe snel het abnormale normaal wordt gevonden. Alsof de koning als de opperkikker met zijn kikkeronderdanen in een pan koud water op het vuur gezet niet door heeft levend te worden gekookt, halverwege nog roepend dat het zo lekker warm is. Met een minister-president die als dank voor bewezen leugens zich naar een internationale topbaan heeft geslijmd en vervangen is door een angsthaas die aan de leiband van ‘s lands beroepshaatzaaier strompelt, moet je er niet van opkijken als de fakeregering van het moederland vandaag of morgen een trumpje doet met de Caribische aanhangsels.
Dus Pisas, Wever-Croes en Mercelina, kniel maar preventief om nederig dankbaarheid te betuigen voor de miljarden aan hulp die Den Haag de afgelopen decennia heeft gegeven. Voor je het weet, wordt je land van het geldinfuus afgekoppeld. En worden de Nederlandse troepen uit de West teruggetrokken, waarmee de rode loper voor buurdictator Maduro wordt uitgerold. Dat heeft uiteraard gevolgen voor het toerisme naar de eilanden die voor hun inkomsten in grote mate afhankelijk zijn van bezoekers uit West Rusland. Wat dat betreft is het een geluk bij een ramp dat Trump een voorliefde heeft voor foute leiders en per decreet de pariastatus van Venezuela kan opheffen.
Zo’n vaart zal het wellicht niet lopen, de eilanden doen er goed aan niet uit te sluiten dat wat vandaag onvoorstelbaar lijkt, morgen gebeurt. Denk aan de woorden van Van Putten. Want wat is dat voor een rare kronkel in de hoofden van de leden van de Tweede Kamercommissie voor Koninkrijksrelaties om te besluiten dat gesprekken met bestuurders uit het Caribische deel van het Koninkrijk voortaan achter gesloten deuren plaatsvinden?
Een democratie onwaardige beslissing die nota bene ook nog eens in de beslotenheid van de achterkamertjes is bekokstoofd. Het is weliswaar (stilletjes en op een niet makkelijk te vinden plek op de website van de commissie) gepubliceerd, maar zonder toe te lichten waarom het publiek niet mag weten wat er tijdens dat soort gesprekken wordt bekonkeld. Het lijkt de Eilandsraad van Bonaire wel, maar dan met een bescheidener reisbudget.
Alles wat zich aan de publieke kant van het – door u betaalde – openbaar bestuur voltrekt, hoort openbaar te zijn. Tenzij zich er een voor iedereen begrijpelijke reden is die zich daartegen verzet, bijvoorbeeld als de staatsveiligheid in het geding is. Maar dat is allerminst het geval bij het gesprek waarvoor de baas van Bonaire is ontboden. De commissieleden willen zich informeren over het vuilstortschandaal bij Lagun van Selibon, het afvalbedrijf waarvan het eilandbestuur aandeelhouder is en dat al jaren in zonde leeft.
Het heeft niet alleen nagelaten de vereiste vergunningen aan te vragen, maar is ook nog eens de grootste smeerpoets van het eiland. Het dumpt zonder voorzorgsmaatregelen voor mens, dier, natuur en milieu gevaarlijk afval. En springt daar nogal achteloos mee om: het hek vertoont evenveel gaten als het toezicht. Achtereenvolgende Bestuurscolleges van uiteenlopend pluimage stonden erbij, keken ernaar en deden weinig tot niets. Zelfs twee alarmerende rapporten van de Inspectie Leefomgeving en Transport dat de vuilstort een acuut gevaar vormt voor de volksgezondheid, kon de eilandelijke politiek niet boeien.
Pas nadat de waarnemend Rijksvertegenwoordiger zich er – onder druk van verontruste omwonenden – tegenaan ging bemoeien, kwam er beweging. Dankzij de tussenkomst van de rechter is opgehelderd dat lokale bestuurders hun taken schromelijk hebben verwaarloosd. Op hun uitschuifbare tenen getrapt, sloegen ze deze week terug. Niet zij, maar RV Helmond heeft een oplossing in de weg gestaan.
Tevens meldden ze Selibon een “ultimatum” te hebben gesteld om uiterlijk op 1 september aan de wettelijke normen te voldoen. Zo’n “ultimatum” is helemaal geen ultimatum, maar niks anders dan een vrijbrief om tenminste nog een half jaar lucht, bodem en buren te blijven vergiftigen. Kennelijk hebben de directie, de Raad van Commissarissen en de verantwoordelijke gedeputeerden geen fluit gedaan met de alweer bijna een jaar oude adviezen van de ILT.
Je mag verwachten dat de commissie gedeputeerde Clark Abraham – gezien zijn confrontatiepolitiek een Trump-op-Madurodam-formaat – stevig ondervraagt. Als het aan de Kamercommissie had gelegen, hadden degenen die het direct aangaat – de burgers van Bonaire – daar geen getuige van mogen zijn. Gelukkig bracht PVV’er Peter van Haasen zijn collega commissieleden bij zinnen: het gesprek (12 maart om 14.30 uur Nederlandse tijd) kan dankzij hem toch via de website van de Kamer live worden gevolgd.
Kadushi is het buitenbeentje van DossierKoninkrijksrelaties.nl: een stekelige rubriek die soms wel eens ‘au’ kan doen.
********************************************************
Maandag 10 maart spreekt dr. Wouter Veenendaal ter aanvaarding van het bijzonder hoogleraarschap met als leeropdracht Democratische Vertegenwoordiging in het Koninkrijk zijn oratie met de titel “Op voet van gelijkwaardigheid? Schaal en democratie in de Koninkrijksrelaties”. De oratie is vanaf circa 16.00 uur Nederlandse tijd live te volgen door HIER te klikken.