De Tweede Kamercommissie voor Koninkrijksrelaties gaat zich beraden over de vraag of het wijs is dossiers die betrekking hebben op Caribisch Nederland toe te vertrouwen aan vakcommissies.
Dat is niet voor de eerste keer, want dezelfde vraag kwam ook al snel na 10-10-10 aan de orde. De ‘BES-gemeenten’ werden toen ‘verdeeld’ over de vakcommissies: die van VWS bijvoorbeeld ging zich met VWS-zaken op de eilanden bezighouden, die van IenW met o.a. infrastructuur. Na twee jaar kwam de Kamercommissie voor Koninkrijksrelaties tot de conclusie dat de collega’s dan wel veel afwisten van hun ‘vakgebied’, maar des te minder van de openbare lichamen.
Bovendien werden mede vanwege het ontbreken van contacten op de eilanden prangende kwesties over het hoofd gezien. En moesten andersom bestuurders en eilandsraadsleden in plaats van een handjevol Kamerleden opeens met een veelvoud daarvan contacten opbouwen en onderhouden. Reden waarom in 2012 – ondanks tegensputteren van een enkele commissie met territoriumdrift – besloten is de ‘vakdossiers’ terug te halen naar de commissie Koninkrijksrelaties. Dat scheelde bovendien een hoop gereis, want elke commissie wilde uiteraard op werkbezoek.
Nadat na de Tweede Kamerverkiezingen van 2021 veel kenners van het Caribische deel van het Koninkrijk de Kamer verlieten, heeft de commissie Koninkrijksrelaties zonder daar diep over na te denken veel dossiers weer aan vakcommissies overgelaten. Van de nieuwe generatie parlementariërs met koninkrijksrelaties in hun portefeuille was Peter van Haasen (PVV) de eerste die vaststelde dat daardoor de eilanden tussen wal en schip dreigen te vallen.
Het voorstel de behandeling van het nieuwe ruimtelijke ordeningsbeleid voor Caribisch Nederland aan de commissie Volkshuisvesting over te dragen, was voor Van Haasen aanleiding de vraag op te werpen of daarmee wel recht wordt gedaan aan de eilanden. Het is bizar dat Kamerleden die amper weten waar Bonaire, Saba en Statia liggen een rondetafelgesprek gaan voeren met voor hen onbekende stakeholders van de eilanden alsof je in dat ene uurtje voldoende kennis opdoet voor een zinnig debat met een minister die al er al eerder blijk van heeft gegeven helemaal niks te hebben met de Cariben. Het ontbreekt er nog maar aan dat niet besloten is voorafgaand aan dat debat op ‘werkbezoek’ te gaan.
De commissie Koninkrijksrelaties kiest ervoor de collega’s niet per direct terug te fluiten, maar heeft wel afgesproken in een “strategische procedurevergadering” een “fundamentele discussie” te voeren hoe in het vervolg om te gaan met dossiers die Caribisch Nederland betreffen. Een nogal overbodige exercitie: Caribisch Nederland is het ‘vakgebied’ van de commissie Koninkrijksrelaties, met die kanttekening dat de opkomst bij (procedure)vergaderingen beter kan. En de leden van de vakcommissies staat het vrij als ze zo nodig willen voor eigen rekening een vakantie naar de zon te boeken.