Door René Zwart
De Tweede Kamerfracties van VVD en SP waren er in 2010 op tegen dat Sint Maarten autonoom land binnen het Koninkrijk zou worden. Ze voerden aan dat het eiland (40.000 inwoners plus enkele tienduizenden ongedocumenteerden die in illegale sloppenwijken proberen te overleven) te klein was om een ruime mate van zelfbestuur te kunnen dragen. Ze bedoelden natuurlijk: we hebben geen enkel vertrouwen in de lokale politiek. Diezelfde politiek heeft sindsdien niets, maar dan ook helemaal niets nagelaten het gelijk van VVD en SP zo overtuigend mogelijk te bewijzen.
Sint Maarten gaat vandaag voor de tweede keer dit jaar naar de stembus. De uitslag moet leiden tot de 12e regering sinds 10-10-10, maar veranderen zal er weinig, zo moet worden gevreesd. De Sint Maartense politiek trekt (enkele uitzonderingen daargelaten) vooral figuren aan wier enige drijfveer is zichzelf en family & friends via een zetel in de Staten of het landsbestuur schaamteloos te verrijken. Van politici met een veroordeling voor het aannemen van steekpenningen, machtsmisbruik, (belasting)fraude en witwassen kan inmiddels een compleet elftal inclusief een goed gevulde reservebank worden gevormd.
Het is dat Sint Maarten deel uitmaakt van het Koninkrijk waardoor de rechtshandhaving redelijk op orde is, anders zou het eiland nog veel verder afgegleden zijn. Het op ondermijning gerichte recherchebijstandsteam en het Openbaar Bestuur moeten alle (beperkte) zeilen bijzetten om de definitieve overname van het landsbestuur door de onderwereld te voorkomen. Illustratief is dat Nederlandse mariniers moeten helpen deze verkiezingen veilig te laten verlopen.
De sfeer is explosiever dan ooit. Nadat de National Alliance en de United People’s Party tot hun eigen verbijstering bij de verkiezingen in januari de regeringsmacht verloren, lukte het formateur Mercelina niet voldoende ministerskandidaten te vinden die door de screening kwamen. Al op de 17e dag verloor zijn kabinet de meerderheid, omdat het Statenlid Kevin Maingrette zijn steun introk. Het OM verdenkt hem ervan te zijn omgekocht, vermoedelijk door ‘zakenlieden’ die baat hebben bij een regering van andere samenstelling. Het opzetje mislukte door het gehaast uitschrijven van nieuwe verkiezingen.
Vervolgens werd een aanslag gepleegd op leider Olivier Arrindell van de nieuwe partij Oualichi Movement for Change. Die beschuldigt alle andere partijen van corruptie, maar heeft zelf als zakenman bepaald geen onberispelijke reputatie. Het is nog de vraag of er een politiek motief was voor de aanslag. Statenlid Akeem Arrindell werd met drie medeverdachten gearresteerd op verdenking bij de verkiezingen van januari stemmen te hebben gekocht. Het OM zegt voldoende bewijs te hebben om hem te vervolgen. De nummer 3 van de UP is niet de enige kandidaat met een ‘smetje’ op wie vandaag kan worden gestemd. Het valt dan ook te betwijfelen of de verkiezingen dit keer wel stabiliteit zullen brengen.
De schade die in 14 jaar autonomie door politici is aangericht is minstens zo ontwrichtend als die van een gemiddelde orkaan. Na Irma stond Nederland (terecht) klaar met 550 miljoen voor de wederopbouw, maar bij het aanhoudend wanbestuur in Philipsburg kijkt Den Haag vooralsnog weg. Hoe veel erger moet het worden alvorens artikel 43 uit het Statuut – het waarborgen van goed bestuur – wordt afgestoft? De meerderheid in de Tweede Kamer die in 2010 ondanks dat alle seinen op rood stonden Sint Maarten land heeft gemaakt, kan zich niet veel langer onttrekken aan de medeverantwoordelijkheid voor het bestuurlijke faillissement van een land dat niet de politici heeft om land te zijn.