Kadushi is het voor duizend procent eens met de Eilandsraad van Bonaire dat het zeer verwerpelijk is dat mailverkeer van ambtenaren wordt gelekt naar media. Het is een schending van de ambtseed die wordt beschouwd als een misdrijf dat bovenop ontslag op staande voet een gevangenisstraf kan opleveren. Terecht dus dat deze week de sirenes in Pasanggrahan loeiden: “De Eilandsraad heeft met stijgende zorg kennisgenomen van een stroom van berichten die het eiland bereiken, met name via een persoonlijk weblog, via sociale media en via het enige lokale dagblad. Veel van deze publicaties lijken zich te baseren op informatie die rechtstreeks afkomstig is uit het apparaat van het openbaar lichaam Bonaire, dan wel uit kringen in en rond het eilandsbestuur“, aldus een persbericht waarin de lokale media – echt waar – worden afgeschilderd als een regelrecht gevaar voor de democratie.
Aanleiding zijn de even onthullende als onthutsende publicaties in de grootste krant van het eiland Boneriano/Éxtra en DossierKoninkrijksrelaties over interim-griffier A. de W. die IT-specialisten opdracht heeft gegeven ervoor te zorgen dat hij heimelijk kan rondgluren in de digitale brievenbussen van leden van de Eilandsraad en ambtenaren. Van de waarschuwing van collega’s dat het ten strengste verboden is in te breken in andermans mailboxen – overigens ook een ambtsmisdrijf – trok hij zich geen …. aan.
Meerdere mensen onder wie diensthoofden die door hun geschrokken medewerkers werden geïnformeerd over de inkijkoperatie, uitten hun zorgen. Maar de vrees onder ambtenaren voor represailles is blijkbaar te groot om naar waarnemend gezaghebber Oleana te stappen of een melding te doen bij het interne Bureau Integriteit. Dat bevestigt het bestaan van de angstcultuur waarvan de ILT vorig jaar na een kijkje in de keuken van het openbaar lichaam gewag maakte. Dus chapeau dat de Eilandsraad er geen gras over laat groeien door subiet tot een grondig onderzoek te besluiten en zelfs overweegt aangifte te doen bij het Openbaar Ministerie.
Alleen: de behoefte aan waarheidsvinding beperkt zich uitsluitend tot vermeende klokkenluider(s). Die moet(en), als het aan de Eilandsraad ligt, ontmaskerd worden en figuurlijk met pek en veren op een ezel door de straten van Playa worden gevoerd om het volk en vooral andere gewetensvolle overheidsdienaren te waarschuwen dat je aan de schandpaal wordt genageld als je een misstand in het openbaar bestuur aan het licht brengt. Om het zelfgekozen demasqué compleet te maken, heeft de Eilandsraad, onder voorzitterschap van de surrogaat-gezaghebber bijeen, het bovendien goedgekeurd dat De W. “op persoonlijke titel” aangifte doet tegen de journalisten die hun – geen usance in de Cariben – vak serieus nemen.
Een voorganger van de interim-griffier – de onkreukbare dr. Willem Cecilia – concludeerde dat de Eilandsraad “de kluts kwijt is”. Het is erger: het morele kompas is zoek of op zijn minst op hol geslagen. Hoe anders valt te verklaren dat zo openlijk klokkenluiders-in-spe worden geïntimideerd. Wat nóg meer te denken geeft, is de selectiviteit van de verontwaardiging. Waarom is er geen woord vuil gemaakt aan het eerdere lekken van salarisgegevens van medewerkers om politieke rivalen in een kwaad daglicht te plaatsen? Met een kliklijn om te verraden dat je niet-Bonairiaanse buurman zijn huis verhuurt aan toeristen heeft de Eilandsraad evenmin moeite.
Waarom heeft de Eilandsraad niets ondernomen tegen de gesignaleerde angstcultuur? Waarom waren er geen zorgen n.a.v. het WODC-rapport dat binnen het OLB vriendjespolitiek welig tiert? En waarom geen woord over supermarkten die de verhoging van het minimumloon misbruiken om hun prijzen exorbitant te verhogen en ga zo maar door. Vermoedelijk hadden de pseudo-volksvertegenwoordigers het te druk met het stiekem verhogen van hun fractiebudget en het tijdens zogenaamde ‘dienstreizen’ met niet minder genoegen te nemen dan businessclass en 5-sterrenhotels en gelijktijdig de daggeldvergoeding (ook al stilletjes) tot riante bron van neven-inkomsten te verheffen.
De schaamte mijlenver voorbij is de eis voortaan fulltime te worden betaald, terwijl Eilandsraadsleden die zelfs te lui zijn hun vergaderstukken te lezen eerder regel dan uitzondering zijn. Hoe kan het anders dat zij van een aantal onwelkome publicaties beweren dat die op door ambtenaren gelekte documenten zijn gebaseerd, terwijl die gewoon op het openbare deel van de website van de Eilandsraad zijn terug te vinden?
Ronduit potsierlijk is het fabeltje dat Bonairiaanse politici een veel zwaardere taak zouden hebben dan hun gemeentelijke collega’s overzee. Die hebben immers niet de verantwoordelijkheid over een internationale luchthaven en zeehaven en kunnen terugvallen op een provinciebestuur of waterschap… Je moet al met anderhalf been in je graf staan om je te kunnen herinneren dat de Eilandsraad wel eens serieus heeft gedebatteerd over thema’s die voor de samenleving echt van belang zijn.
De nieuwe WolBES voorziet in een stapsgewijze uitbreiding van het aantal Eilandsraadsleden naar uiteindelijk 19. Kadushi zegt: Doe het niet! Van 9 keer niks 19 keer niks maken, blijft niks, maar kost wel twee keer zo veel, om maar een volstrekt willekeurig voorbeeld te noemen, om de onbegrensde reishonger van het stelletje opvreters te stillen.
BZK doet er verstandig aan met bloedspoed uitvoering te geven aan het al veel te lang op de plank liggende plan met hulp van o.a. de Bestuursacademie een nieuwe politieke generatie op te leiden die wel begrijpt dat je er als volksvertegenwoordiger voor de burgers bent en niet andersom. In datzelfde plan is ook een rol voor ProDemos voorzien om het politieke bewustzijn bij de kiezers te bevorderen. Als er dan ook nog een klokkenluidersregeling wordt ingevoerd, komt het misschien ooit goed.
Als tussenpaus Oleana zijn taak als hoeder van goed bestuur serieus opvat, verzoekt hij het OM vervolging in te stellen tegen leden van de Eilandsraad. Wegens het veronachtzamen van de ambtseed trouw te zijn aan de grondwet en te zweren de plichten als lid van de Eilandsraad “naar eer en geweten” te vervullen. Maar ja, hoeveel Bonairiaanse politici zullen de moeite hebben genomen de grondwet te lezen en dus de inhoud van artikel 7 te kennen?
(advertentie)

Kadushi is het buitenbeentje van DossierKoninkrijksrelaties.nl: een stekelige rubriek die soms wel eens ‘au’ kan doen.
