Bonaire

COLUMN – Dikke middelvinger

Het zal nog een hele hijs worden een nieuwe Tweede Kamercommissie voor Koninkrijksrelaties op te tuigen. Het is in de Haagse slangenkuil immers niet de meest gewilde portefeuille. Als Kamerlid scoor je er nauwelijks mee. Met een motie voor een eerlijke behandeling van de koninkrijksburgers op de eilanden haal je de Nederlandse media niet. Zelfs een pleidooi landgenoten in Bonaire, Sint Eustatius en Saba gelijke rechten en voorzieningen toe te kennen, levert geen punten op. En de verjaardagsvisite boeit het Caribisch deel van het Koninkrijk alleen als zonzekere vakantiebestemming.

Op de dag dat de nieuwe Tweede Kamer wordt beëdigd verdelen de fracties de woordvoerderschappen. Met een record-uittocht van 80 parlementariërs zijn er dit keer heel wat gaten te stoppen die, waar het de commissie Koninkrijksrelaties betreft, zijn achtergelaten door Jorien Wuite, Joba van den Berg, Attje Kuiken, Sylvana Simons (Kadushi zegt: Masha danki voor jullie strijd voor een rechtvaardiger Koninkrijk) en Machiel de Graaf. De wel herkozen Roelien Kamminga haakt ook al af; zij ambieert ander Kamerwerk. Dus zijn er veel vacatures te vervullen in de commissie die zich met de eilanden bezighoudt.

Bij de na elke verkiezing terugkerende stoelendans steken maar weinigen spontaan hun vinger op bij de meestal als laatst gestelde vraag wie Koninkrijksrelaties wil doen. Die portefeuille wordt nogal eens de laagste in de politieke pikorde in de maag gesplitst. Het Koninkrijk wordt in de residentie nu eenmaal ervaren als strafcorvee

D66’er Jan Paternotte is de uitzondering die deze treurige regel bevestigt. In 2017/2018 heeft hij als voorzitter van de Kamercommissie voor Koninkrijksrelaties bewezen het juiste gevoel te bezitten die onontbeerlijk is om te dealen met de ingewikkelde politiek/culturele (over)gevoeligheden tussen het koude en het warme deel van het Koninkrijk. Of hij net zo veel kan bereiken als Jorien Wuite is de vraag nu D66 met nog maar 9 Kamerleden aanzienlijk minder in de melk te brokken heeft. Datzelfde geldt na de bijna halvering van de ChristenUnie evenzeer voor Don Ceder.

Daarmee zijn meteen de enige twee commissieleden genoemd die bewezen affiniteit met Caribische aangelegenheden hebben en die – belangrijker nog – hun Caribische collega’s snappen. De nieuwe vakcommissie Koninkrijksrelaties zal dus niet bezwijken onder kennis van de eilanden. Behalve met onwetendheid zullen Paternotte en Ceder ook de strijd moeten aanbinden met vooroordelen nu de Kamer een ruk naar (eng) rechts heeft gemaakt.

Zal Wilders met zijn vreemdelinglegioen (voor veel van zijn onderhorigen is politiek
Den Haag onbekend terrein) de kans schoon zien de autonome landen Curaçao, Aruba en Sint Maarten het Koninkrijk uit te pesten? En landgenoten in de bijzondere gemeenten Bonaire, Sint Eustatius en Saba van tweederangs- naar derderangs burgers degraderen? Op 20 december komt de commissie Koninkrijksrelaties voor het eerst in nieuwe samenstelling bijeen. Dan wordt misschien al wat duidelijker hoe de vlag er de komende jaren bijhangt.

Het zal nog wel even duren voordat er een opvolger voor staatssecretaris Van Huffelen in beeld komt. Gezien de kansrijkst geachte coalitie, kan die niet lang genoeg op zich laten wachten. Het is sowieso geen post waar om gevochten wordt. Ronald Plasterk werd in 2012 minister van BZK (dat in Den Haag bekend staat als het ministerie van lege dozen) omdat beter gekwalificeerde partijgenoten voor de vermeende eer bedankten. Raymond Knops maakte er in 2017 geen geheim van dat Koninkrijksrelaties niet zijn eerste – en vermoedelijk ook niet tweede en derde – keus was.

Eén ding staat vast: de inkomend bewindspersoon voor (of wellicht tegen) Koninkrijksrelaties zal qua inzet, optimisme en incasseringsvermogen niet kunnen tippen aan Van Huffelen. Wat de usual suspects overzee haar ook in de schoenen schuiven (zoals Aruba: “Koloniaal gedrag” en Bonaire: “Eenzijdig handelen”), onder het kabinet Rutte IV brak een tijdperk van detente aan. Gevreesd moet worden dat de nog maar net ontdooiende verhoudingen binnen de kortste keren na het aantreden van een regeringsploeg waarvan de PVV deel uitmaakt tot ver onder het nulpunt dalen. En een welwillend oor plaatsmaakt voor een dikke middelvinger.

Kadushi is het buitenbeentje van DossierKoninkrijksrelaties.nl: een stekelige rubriek die soms wel eens ‘au’ kan doen.

error: Deze inhoud mag niet gekopieerd worden.